DetailsEdit on GithubTags: musiLicense: CC BY-SA 4.0Sources: liputenpo.org liputenpo.org github.comkijetesantakalu o!jan Ke TamiMay 10, 2026{"/":{"prev":{"id":"2026/05/kasi-palisa-loje","data":{"title":"kasi palisa loje","description":null,"authors":["jan Satase"],"proofreaders":null,"date":"2026-05-10T00:00:00.000Z","date-precision":"day","original":null,"tags":["sona"],"license":"CC BY-SA 4.0","sources":["https://liputenpo.org/lipu/nanpa-0037/","https://liputenpo.org/pdfs/0037suwi.pdf","https://github.com/lipu-tenpo/liputenpo.org/tree/main/content/md"],"archives":null,"preprocessing":null,"accessibility-notes":null,"notes":null},"body":"**ma ale la kasi mute li lon.** kasi kule li pona tawa lukin. kasi pan li pana e moku. kasi telo li lon noka pi telo suli. kasi kiki¹ li awen e telo lon ma seli. kasi anpa li len e selo ma. taso kasi ni ale la kasi palisa lon ma Kaliponja li suli mute. ona li sewi. ona li awen lon tenpo suli. nimi ona li \"kasi palisa loje.\"\n\nkasi palisa loje (toki Lasina: Sequoia sempervirens) li kasi pi sewi nanpa wan lon ma ale. ona li ken sewi sama tomo palisa pi supa mute luka luka luka. taso kasi palisa loje li lon ma lili taso lon poka pi telo Pasipi lon ma Kaliponja. ni li tan seme?\n\nma Kaliponja la kon telo li lon. ni li pona tawa kasi palisa loje. sina tawa ma tomo Sanpansiko la sina ken lukin e kon telo walo suli. ona li kama tan seme? nanpa wan la telo Pasipi li lete. telo lete li kama tan ma Alaka li lete e telo noka. tenpo seli la kon tawa li tawa e telo selo. ni la telo lete li kama sewi li lete e selo pi telo Pasipi. nanpa tu la kon tawa seli li kama. kon ni li tawa poka sewi pi telo lete. tan ni la ona li kama lete. telo lon kon ni li kulupu li kama sike telo lili. ni li kon telo. ona li lete; taso kon pi poka sewi li seli. ni la kon seli li poki e kon telo lon poka pi selo ma. tan ni la kon telo mute li lon poka telo pi ma Kaliponja. taso tan seme la kon telo ni li suli tawa kasi palisa loje?\n\nkasi palisa loje li wile suli e telo. lon la kasi ale li wile e telo. linja pi noka kasi li lanpan e telo tan ma. telo ni li tawa lon insa sijelo kasi tawa lipu. pini la lipu kasi li pali e wawa kepeken telo, kepeken suno, kepeken kon. kasi ale li wile e wawa ni tawa kama suli. ni la telo li suli mute tawa suli pi kasi ale. taso kasi li kama sewi la lipu li kama weka tan linja noka. ni la telo li ken ala tawa lipu. ike! kasi palisa loje li ante. ona li lanpan e telo tan kon. kasi pi mute lili li ken ni. seme la kasi palisa loje li kepeken telo kon?\n\nkasi palisa loje li moku e telo tan kon kepeken nasin tu wan. nanpa wan la ona li jo e “lipu telo.” mute la lipu kasi li pali e wawa kepeken suno. kasi palisa loje li jo e lipu ni. taso ona li jo e lipu ante kin. lipu ante ni li pali e wawa lili li lanpan e telo mute. tan ni la ona li lipu telo. nanpa tu la, selo kin pi kasi palisa loje li ken lanpan e telo. kasi ale la telo li ken tawa lon insa sijelo. taso kasi mute la telo li ken ala tawa insa tan selo. ante la selo pi kasi palisa loje li ken tawa e telo. telo li lon selo la ona li ken tawa insa. wawa! nanpa tu wan la kon telo li tawa anpa. kon telo li kama lon kasi palisa loje la ona li kulupu. telo ni li kama anpa tawa supa ma. linja noka pi kasi palisa loje li ken lanpan e telo ni. kama la telo ni li tawa lon insa sijelo kasi tawa lipu suno.\n\nale la tenpo li tawa; taso kasi li awen. ona li awen lon seli lon lete, lon suno lon telo, lon open lon pini. suli nanpa wan la kasi palisa loje li awen lon kon telo pi ma Kaliponja.\n\n¹ kiki la selo kasi li jo e palisa lili. ijo li luka e palisa la palisa li pakala e ona.","filePath":"poki/plaintext/2026/05/kasi-palisa-loje.md","digest":"7b1831f7bf8a5361","rendered":{"html":"<p><strong>ma ale la kasi mute li lon.</strong> kasi kule li pona tawa lukin. kasi pan li pana e moku. kasi telo li lon noka pi telo suli. kasi kiki¹ li awen e telo lon ma seli. kasi anpa li len e selo ma. taso kasi ni ale la kasi palisa lon ma Kaliponja li suli mute. ona li sewi. ona li awen lon tenpo suli. nimi ona li “kasi palisa loje.”</p>\n<p>kasi palisa loje (toki Lasina: Sequoia sempervirens) li kasi pi sewi nanpa wan lon ma ale. ona li ken sewi sama tomo palisa pi supa mute luka luka luka. taso kasi palisa loje li lon ma lili taso lon poka pi telo Pasipi lon ma Kaliponja. ni li tan seme?</p>\n<p>ma Kaliponja la kon telo li lon. ni li pona tawa kasi palisa loje. sina tawa ma tomo Sanpansiko la sina ken lukin e kon telo walo suli. ona li kama tan seme? nanpa wan la telo Pasipi li lete. telo lete li kama tan ma Alaka li lete e telo noka. tenpo seli la kon tawa li tawa e telo selo. ni la telo lete li kama sewi li lete e selo pi telo Pasipi. nanpa tu la kon tawa seli li kama. kon ni li tawa poka sewi pi telo lete. tan ni la ona li kama lete. telo lon kon ni li kulupu li kama sike telo lili. ni li kon telo. ona li lete; taso kon pi poka sewi li seli. ni la kon seli li poki e kon telo lon poka pi selo ma. tan ni la kon telo mute li lon poka telo pi ma Kaliponja. taso tan seme la kon telo ni li suli tawa kasi palisa loje?</p>\n<p>kasi palisa loje li wile suli e telo. lon la kasi ale li wile e telo. linja pi noka kasi li lanpan e telo tan ma. telo ni li tawa lon insa sijelo kasi tawa lipu. pini la lipu kasi li pali e wawa kepeken telo, kepeken suno, kepeken kon. kasi ale li wile e wawa ni tawa kama suli. ni la telo li suli mute tawa suli pi kasi ale. taso kasi li kama sewi la lipu li kama weka tan linja noka. ni la telo li ken ala tawa lipu. ike! kasi palisa loje li ante. ona li lanpan e telo tan kon. kasi pi mute lili li ken ni. seme la kasi palisa loje li kepeken telo kon?</p>\n<p>kasi palisa loje li moku e telo tan kon kepeken nasin tu wan. nanpa wan la ona li jo e “lipu telo.” mute la lipu kasi li pali e wawa kepeken suno. kasi palisa loje li jo e lipu ni. taso ona li jo e lipu ante kin. lipu ante ni li pali e wawa lili li lanpan e telo mute. tan ni la ona li lipu telo. nanpa tu la, selo kin pi kasi palisa loje li ken lanpan e telo. kasi ale la telo li ken tawa lon insa sijelo. taso kasi mute la telo li ken ala tawa insa tan selo. ante la selo pi kasi palisa loje li ken tawa e telo. telo li lon selo la ona li ken tawa insa. wawa! nanpa tu wan la kon telo li tawa anpa. kon telo li kama lon kasi palisa loje la ona li kulupu. telo ni li kama anpa tawa supa ma. linja noka pi kasi palisa loje li ken lanpan e telo ni. kama la telo ni li tawa lon insa sijelo kasi tawa lipu suno.</p>\n<p>ale la tenpo li tawa; taso kasi li awen. ona li awen lon seli lon lete, lon suno lon telo, lon open lon pini. suli nanpa wan la kasi palisa loje li awen lon kon telo pi ma Kaliponja.</p>\n<p>¹ kiki la selo kasi li jo e palisa lili. ijo li luka e palisa la palisa li pakala e ona.</p>\n","metadata":{"headings":[],"localImagePaths":[],"remoteImagePaths":[],"frontmatter":{"title":"kasi palisa loje","description":null,"authors":["jan Satase"],"proofreaders":null,"date":"2026-05-10T00:00:00.000Z","date-precision":"day","original":null,"tags":["sona"],"license":"CC BY-SA 4.0","sources":["https://liputenpo.org/lipu/nanpa-0037/","https://liputenpo.org/pdfs/0037suwi.pdf","https://github.com/lipu-tenpo/liputenpo.org/tree/main/content/md"],"archives":null,"preprocessing":null,"accessibility-notes":null,"notes":null},"imagePaths":[]}},"collection":"poki"},"next":{"id":"2026/05/ko-suwi-pipi","data":{"title":"ko suwi pipi","description":null,"authors":["jan Tumu"],"proofreaders":null,"date":"2026-05-10T00:00:00.000Z","date-precision":"day","original":null,"tags":["sona"],"license":"CC BY-SA 4.0","sources":["https://liputenpo.org/lipu/nanpa-0037/","https://liputenpo.org/pdfs/0037suwi.pdf","https://github.com/lipu-tenpo/liputenpo.org/tree/main/content/md"],"archives":null,"preprocessing":null,"accessibility-notes":null,"notes":null},"body":"**seli sin** li weka e lape tan ma mi. sina lon ma laso lon poka ma sama, la sina ken lukin e ante tenpo ni: soweli li kama tan lupa lape tawa sewi ma; akesi li weka tan anpa telo; kasi la palisa li pana sewi e kule e kili; insa linja ona li ken e tomo sin tawa waso kama.\n\n{{{sitelen \"0037-nanpa-suwi/pipi-kule.png\" \"pipi pi ko suwi\" \"jan Ke Tami\"}}}\n\npipi kin li lon pali suli ni. ona lili li ken kama lon kulupu suli a, li awen alasa li awen pali lon ma ale. tenpo lili la kulupu wan li kama tawa poka mi, li kama wawa e wile sona; ona li pimeja li jelo, li sijelo lili li pali suli, li tawa musi lon kasi lon kon. nasin sona la nimi *Apis Mellifera* li tawa ona.\n\npipi ni li sona pali e tomo lon kasi, anu lupa ma, anu ijo ante. ona li ni kepeken ijo ko: selo pipi la lupa lili li pana e ona. pipi li sijelo e ko kepeken noka mute tawa selo tomo. tomo ni li ken awen seli pona e kulupu ale, li ken poki tawa ijo moku ona; kin la pipi mama en pipi lili li lon insa. kulupu ale la meli wan li mama; ona taso li ken pana e pipi sin. pipi ante la mute suli li meli: ona o alasa o pali. mije li mute ala a: ona o unpa taso e mama ante.\n\nsijelo pipi li sike lili tu wan: ni li monsi, li insa, li lawa. pipi li meli, la palisa kiwen li lon monsi. pipi li pana e ni lon tenpo utala… taso ni li pakala moli e ona sama! sike insa la lipu lili li lon poka tu: ona li sama luka waso, li ken mu mu mu e sijelo ale tawa sewi. ni la luka li wile awen tawa mute a lon tenpo lili a, tan sinpin tawa monsi; tawa ni li pana anpa e kon lon nasin sike, la kon li awen sewi e pipi.\n\nlawa la sike lukin tu li lon, li suli wawa: pipi li ken lukin lili e poka monsi ona, kepeken tawa lawa ala! wawa ni li tan nasa: lon la lukin pipi li tu ala a. sike tu la selo li tan lipu lili mute. lipu lukin ni li ken e kule mute, e kule sin nasa a lon poka laso: pipi en jan ala li ken lukin e ona. pipi li lukin e kule ni lon kasi lili, la ona li kama pilin: telo suwi li lon insa!\n\nkule la kasi li toki e ni tawa pipi: uta pipi o pana e linja suli lon insa kasi. ni la pipi li ken moku e telo. taso moku li awen ala weka: lon tomo ona, la pipi li ken weka uta e suwi tan insa sijelo. pipi poka ona o insa sin e suwi, o pana sama tawa pipi ante. esun sijelo mute li ante e telo: ona li kama sama ko. ni suwi o lon poki lili: lete li lape e kasi moku, la moku poki o ken awen e kulupu ale.\n\nko ni li suli mute tawa jan: pilin suwi wawa a li tan ona! ni la jan li alasa pakala open e tomo. pipi insa ale li kama sona, li tawa ona suli, li nena mute e sijelo jan kepeken palisa monsi. nena ni li utala a - taso ona li wile moli e kulupu jan, la kulupu pipi o mute suli nasa a. mute la jan li kama jo e ko tan ona moli.\n\npona la moli suli li lon ala tenpo ale. ma mute la jan li kama pali e tomo sin, li kama e kulupu pipi tawa ona. alasa ko li awen wile e pakala tomo… ni la jan o pali ante e ona! nasin ni li lon tomo sin mute: ijo poki li awen e lipu supa anu lipu sinpin. pipi li ken tawa insa, li ken awen e suwi lon lipu jan. jan alasa o weka taso e lipu tan insa poki, o weka ilo e ko tan selo lipu. nasin pona a! ni la pipi en jan kin li ken moku e suwi: ko la mute pona li lon!","filePath":"poki/plaintext/2026/05/ko-suwi-pipi.md","digest":"66d48fa7e5b54811","rendered":{"html":"<p><strong>seli sin</strong> li weka e lape tan ma mi. sina lon ma laso lon poka ma sama, la sina ken lukin e ante tenpo ni: soweli li kama tan lupa lape tawa sewi ma; akesi li weka tan anpa telo; kasi la palisa li pana sewi e kule e kili; insa linja ona li ken e tomo sin tawa waso kama.</p>\n<p>{{{sitelen “0037-nanpa-suwi/pipi-kule.png” “pipi pi ko suwi” “jan Ke Tami”}}}</p>\n<p>pipi kin li lon pali suli ni. ona lili li ken kama lon kulupu suli a, li awen alasa li awen pali lon ma ale. tenpo lili la kulupu wan li kama tawa poka mi, li kama wawa e wile sona; ona li pimeja li jelo, li sijelo lili li pali suli, li tawa musi lon kasi lon kon. nasin sona la nimi <em>Apis Mellifera</em> li tawa ona.</p>\n<p>pipi ni li sona pali e tomo lon kasi, anu lupa ma, anu ijo ante. ona li ni kepeken ijo ko: selo pipi la lupa lili li pana e ona. pipi li sijelo e ko kepeken noka mute tawa selo tomo. tomo ni li ken awen seli pona e kulupu ale, li ken poki tawa ijo moku ona; kin la pipi mama en pipi lili li lon insa. kulupu ale la meli wan li mama; ona taso li ken pana e pipi sin. pipi ante la mute suli li meli: ona o alasa o pali. mije li mute ala a: ona o unpa taso e mama ante.</p>\n<p>sijelo pipi li sike lili tu wan: ni li monsi, li insa, li lawa. pipi li meli, la palisa kiwen li lon monsi. pipi li pana e ni lon tenpo utala… taso ni li pakala moli e ona sama! sike insa la lipu lili li lon poka tu: ona li sama luka waso, li ken mu mu mu e sijelo ale tawa sewi. ni la luka li wile awen tawa mute a lon tenpo lili a, tan sinpin tawa monsi; tawa ni li pana anpa e kon lon nasin sike, la kon li awen sewi e pipi.</p>\n<p>lawa la sike lukin tu li lon, li suli wawa: pipi li ken lukin lili e poka monsi ona, kepeken tawa lawa ala! wawa ni li tan nasa: lon la lukin pipi li tu ala a. sike tu la selo li tan lipu lili mute. lipu lukin ni li ken e kule mute, e kule sin nasa a lon poka laso: pipi en jan ala li ken lukin e ona. pipi li lukin e kule ni lon kasi lili, la ona li kama pilin: telo suwi li lon insa!</p>\n<p>kule la kasi li toki e ni tawa pipi: uta pipi o pana e linja suli lon insa kasi. ni la pipi li ken moku e telo. taso moku li awen ala weka: lon tomo ona, la pipi li ken weka uta e suwi tan insa sijelo. pipi poka ona o insa sin e suwi, o pana sama tawa pipi ante. esun sijelo mute li ante e telo: ona li kama sama ko. ni suwi o lon poki lili: lete li lape e kasi moku, la moku poki o ken awen e kulupu ale.</p>\n<p>ko ni li suli mute tawa jan: pilin suwi wawa a li tan ona! ni la jan li alasa pakala open e tomo. pipi insa ale li kama sona, li tawa ona suli, li nena mute e sijelo jan kepeken palisa monsi. nena ni li utala a - taso ona li wile moli e kulupu jan, la kulupu pipi o mute suli nasa a. mute la jan li kama jo e ko tan ona moli.</p>\n<p>pona la moli suli li lon ala tenpo ale. ma mute la jan li kama pali e tomo sin, li kama e kulupu pipi tawa ona. alasa ko li awen wile e pakala tomo… ni la jan o pali ante e ona! nasin ni li lon tomo sin mute: ijo poki li awen e lipu supa anu lipu sinpin. pipi li ken tawa insa, li ken awen e suwi lon lipu jan. jan alasa o weka taso e lipu tan insa poki, o weka ilo e ko tan selo lipu. nasin pona a! ni la pipi en jan kin li ken moku e suwi: ko la mute pona li lon!</p>\n","metadata":{"headings":[],"localImagePaths":[],"remoteImagePaths":[],"frontmatter":{"title":"ko suwi pipi","description":null,"authors":["jan Tumu"],"proofreaders":null,"date":"2026-05-10T00:00:00.000Z","date-precision":"day","original":null,"tags":["sona"],"license":"CC BY-SA 4.0","sources":["https://liputenpo.org/lipu/nanpa-0037/","https://liputenpo.org/pdfs/0037suwi.pdf","https://github.com/lipu-tenpo/liputenpo.org/tree/main/content/md"],"archives":null,"preprocessing":null,"accessibility-notes":null,"notes":null},"imagePaths":[]}},"collection":"poki"}},"c/lipu_tenpo_nanpa_suwi":{"prev":{"id":"2026/05/kasi-palisa-loje","data":{"title":"kasi palisa loje","description":null,"authors":["jan Satase"],"proofreaders":null,"date":"2026-05-10T00:00:00.000Z","date-precision":"day","original":null,"tags":["sona"],"license":"CC BY-SA 4.0","sources":["https://liputenpo.org/lipu/nanpa-0037/","https://liputenpo.org/pdfs/0037suwi.pdf","https://github.com/lipu-tenpo/liputenpo.org/tree/main/content/md"],"archives":null,"preprocessing":null,"accessibility-notes":null,"notes":null},"body":"**ma ale la kasi mute li lon.** kasi kule li pona tawa lukin. kasi pan li pana e moku. kasi telo li lon noka pi telo suli. kasi kiki¹ li awen e telo lon ma seli. kasi anpa li len e selo ma. taso kasi ni ale la kasi palisa lon ma Kaliponja li suli mute. ona li sewi. ona li awen lon tenpo suli. nimi ona li \"kasi palisa loje.\"\n\nkasi palisa loje (toki Lasina: Sequoia sempervirens) li kasi pi sewi nanpa wan lon ma ale. ona li ken sewi sama tomo palisa pi supa mute luka luka luka. taso kasi palisa loje li lon ma lili taso lon poka pi telo Pasipi lon ma Kaliponja. ni li tan seme?\n\nma Kaliponja la kon telo li lon. ni li pona tawa kasi palisa loje. sina tawa ma tomo Sanpansiko la sina ken lukin e kon telo walo suli. ona li kama tan seme? nanpa wan la telo Pasipi li lete. telo lete li kama tan ma Alaka li lete e telo noka. tenpo seli la kon tawa li tawa e telo selo. ni la telo lete li kama sewi li lete e selo pi telo Pasipi. nanpa tu la kon tawa seli li kama. kon ni li tawa poka sewi pi telo lete. tan ni la ona li kama lete. telo lon kon ni li kulupu li kama sike telo lili. ni li kon telo. ona li lete; taso kon pi poka sewi li seli. ni la kon seli li poki e kon telo lon poka pi selo ma. tan ni la kon telo mute li lon poka telo pi ma Kaliponja. taso tan seme la kon telo ni li suli tawa kasi palisa loje?\n\nkasi palisa loje li wile suli e telo. lon la kasi ale li wile e telo. linja pi noka kasi li lanpan e telo tan ma. telo ni li tawa lon insa sijelo kasi tawa lipu. pini la lipu kasi li pali e wawa kepeken telo, kepeken suno, kepeken kon. kasi ale li wile e wawa ni tawa kama suli. ni la telo li suli mute tawa suli pi kasi ale. taso kasi li kama sewi la lipu li kama weka tan linja noka. ni la telo li ken ala tawa lipu. ike! kasi palisa loje li ante. ona li lanpan e telo tan kon. kasi pi mute lili li ken ni. seme la kasi palisa loje li kepeken telo kon?\n\nkasi palisa loje li moku e telo tan kon kepeken nasin tu wan. nanpa wan la ona li jo e “lipu telo.” mute la lipu kasi li pali e wawa kepeken suno. kasi palisa loje li jo e lipu ni. taso ona li jo e lipu ante kin. lipu ante ni li pali e wawa lili li lanpan e telo mute. tan ni la ona li lipu telo. nanpa tu la, selo kin pi kasi palisa loje li ken lanpan e telo. kasi ale la telo li ken tawa lon insa sijelo. taso kasi mute la telo li ken ala tawa insa tan selo. ante la selo pi kasi palisa loje li ken tawa e telo. telo li lon selo la ona li ken tawa insa. wawa! nanpa tu wan la kon telo li tawa anpa. kon telo li kama lon kasi palisa loje la ona li kulupu. telo ni li kama anpa tawa supa ma. linja noka pi kasi palisa loje li ken lanpan e telo ni. kama la telo ni li tawa lon insa sijelo kasi tawa lipu suno.\n\nale la tenpo li tawa; taso kasi li awen. ona li awen lon seli lon lete, lon suno lon telo, lon open lon pini. suli nanpa wan la kasi palisa loje li awen lon kon telo pi ma Kaliponja.\n\n¹ kiki la selo kasi li jo e palisa lili. ijo li luka e palisa la palisa li pakala e ona.","filePath":"poki/plaintext/2026/05/kasi-palisa-loje.md","digest":"7b1831f7bf8a5361","rendered":{"html":"<p><strong>ma ale la kasi mute li lon.</strong> kasi kule li pona tawa lukin. kasi pan li pana e moku. kasi telo li lon noka pi telo suli. kasi kiki¹ li awen e telo lon ma seli. kasi anpa li len e selo ma. taso kasi ni ale la kasi palisa lon ma Kaliponja li suli mute. ona li sewi. ona li awen lon tenpo suli. nimi ona li “kasi palisa loje.”</p>\n<p>kasi palisa loje (toki Lasina: Sequoia sempervirens) li kasi pi sewi nanpa wan lon ma ale. ona li ken sewi sama tomo palisa pi supa mute luka luka luka. taso kasi palisa loje li lon ma lili taso lon poka pi telo Pasipi lon ma Kaliponja. ni li tan seme?</p>\n<p>ma Kaliponja la kon telo li lon. ni li pona tawa kasi palisa loje. sina tawa ma tomo Sanpansiko la sina ken lukin e kon telo walo suli. ona li kama tan seme? nanpa wan la telo Pasipi li lete. telo lete li kama tan ma Alaka li lete e telo noka. tenpo seli la kon tawa li tawa e telo selo. ni la telo lete li kama sewi li lete e selo pi telo Pasipi. nanpa tu la kon tawa seli li kama. kon ni li tawa poka sewi pi telo lete. tan ni la ona li kama lete. telo lon kon ni li kulupu li kama sike telo lili. ni li kon telo. ona li lete; taso kon pi poka sewi li seli. ni la kon seli li poki e kon telo lon poka pi selo ma. tan ni la kon telo mute li lon poka telo pi ma Kaliponja. taso tan seme la kon telo ni li suli tawa kasi palisa loje?</p>\n<p>kasi palisa loje li wile suli e telo. lon la kasi ale li wile e telo. linja pi noka kasi li lanpan e telo tan ma. telo ni li tawa lon insa sijelo kasi tawa lipu. pini la lipu kasi li pali e wawa kepeken telo, kepeken suno, kepeken kon. kasi ale li wile e wawa ni tawa kama suli. ni la telo li suli mute tawa suli pi kasi ale. taso kasi li kama sewi la lipu li kama weka tan linja noka. ni la telo li ken ala tawa lipu. ike! kasi palisa loje li ante. ona li lanpan e telo tan kon. kasi pi mute lili li ken ni. seme la kasi palisa loje li kepeken telo kon?</p>\n<p>kasi palisa loje li moku e telo tan kon kepeken nasin tu wan. nanpa wan la ona li jo e “lipu telo.” mute la lipu kasi li pali e wawa kepeken suno. kasi palisa loje li jo e lipu ni. taso ona li jo e lipu ante kin. lipu ante ni li pali e wawa lili li lanpan e telo mute. tan ni la ona li lipu telo. nanpa tu la, selo kin pi kasi palisa loje li ken lanpan e telo. kasi ale la telo li ken tawa lon insa sijelo. taso kasi mute la telo li ken ala tawa insa tan selo. ante la selo pi kasi palisa loje li ken tawa e telo. telo li lon selo la ona li ken tawa insa. wawa! nanpa tu wan la kon telo li tawa anpa. kon telo li kama lon kasi palisa loje la ona li kulupu. telo ni li kama anpa tawa supa ma. linja noka pi kasi palisa loje li ken lanpan e telo ni. kama la telo ni li tawa lon insa sijelo kasi tawa lipu suno.</p>\n<p>ale la tenpo li tawa; taso kasi li awen. ona li awen lon seli lon lete, lon suno lon telo, lon open lon pini. suli nanpa wan la kasi palisa loje li awen lon kon telo pi ma Kaliponja.</p>\n<p>¹ kiki la selo kasi li jo e palisa lili. ijo li luka e palisa la palisa li pakala e ona.</p>\n","metadata":{"headings":[],"localImagePaths":[],"remoteImagePaths":[],"frontmatter":{"title":"kasi palisa loje","description":null,"authors":["jan Satase"],"proofreaders":null,"date":"2026-05-10T00:00:00.000Z","date-precision":"day","original":null,"tags":["sona"],"license":"CC BY-SA 4.0","sources":["https://liputenpo.org/lipu/nanpa-0037/","https://liputenpo.org/pdfs/0037suwi.pdf","https://github.com/lipu-tenpo/liputenpo.org/tree/main/content/md"],"archives":null,"preprocessing":null,"accessibility-notes":null,"notes":null},"imagePaths":[]}},"collection":"poki"},"next":{"id":"2026/05/ko-suwi-pipi","data":{"title":"ko suwi pipi","description":null,"authors":["jan Tumu"],"proofreaders":null,"date":"2026-05-10T00:00:00.000Z","date-precision":"day","original":null,"tags":["sona"],"license":"CC BY-SA 4.0","sources":["https://liputenpo.org/lipu/nanpa-0037/","https://liputenpo.org/pdfs/0037suwi.pdf","https://github.com/lipu-tenpo/liputenpo.org/tree/main/content/md"],"archives":null,"preprocessing":null,"accessibility-notes":null,"notes":null},"body":"**seli sin** li weka e lape tan ma mi. sina lon ma laso lon poka ma sama, la sina ken lukin e ante tenpo ni: soweli li kama tan lupa lape tawa sewi ma; akesi li weka tan anpa telo; kasi la palisa li pana sewi e kule e kili; insa linja ona li ken e tomo sin tawa waso kama.\n\n{{{sitelen \"0037-nanpa-suwi/pipi-kule.png\" \"pipi pi ko suwi\" \"jan Ke Tami\"}}}\n\npipi kin li lon pali suli ni. ona lili li ken kama lon kulupu suli a, li awen alasa li awen pali lon ma ale. tenpo lili la kulupu wan li kama tawa poka mi, li kama wawa e wile sona; ona li pimeja li jelo, li sijelo lili li pali suli, li tawa musi lon kasi lon kon. nasin sona la nimi *Apis Mellifera* li tawa ona.\n\npipi ni li sona pali e tomo lon kasi, anu lupa ma, anu ijo ante. ona li ni kepeken ijo ko: selo pipi la lupa lili li pana e ona. pipi li sijelo e ko kepeken noka mute tawa selo tomo. tomo ni li ken awen seli pona e kulupu ale, li ken poki tawa ijo moku ona; kin la pipi mama en pipi lili li lon insa. kulupu ale la meli wan li mama; ona taso li ken pana e pipi sin. pipi ante la mute suli li meli: ona o alasa o pali. mije li mute ala a: ona o unpa taso e mama ante.\n\nsijelo pipi li sike lili tu wan: ni li monsi, li insa, li lawa. pipi li meli, la palisa kiwen li lon monsi. pipi li pana e ni lon tenpo utala… taso ni li pakala moli e ona sama! sike insa la lipu lili li lon poka tu: ona li sama luka waso, li ken mu mu mu e sijelo ale tawa sewi. ni la luka li wile awen tawa mute a lon tenpo lili a, tan sinpin tawa monsi; tawa ni li pana anpa e kon lon nasin sike, la kon li awen sewi e pipi.\n\nlawa la sike lukin tu li lon, li suli wawa: pipi li ken lukin lili e poka monsi ona, kepeken tawa lawa ala! wawa ni li tan nasa: lon la lukin pipi li tu ala a. sike tu la selo li tan lipu lili mute. lipu lukin ni li ken e kule mute, e kule sin nasa a lon poka laso: pipi en jan ala li ken lukin e ona. pipi li lukin e kule ni lon kasi lili, la ona li kama pilin: telo suwi li lon insa!\n\nkule la kasi li toki e ni tawa pipi: uta pipi o pana e linja suli lon insa kasi. ni la pipi li ken moku e telo. taso moku li awen ala weka: lon tomo ona, la pipi li ken weka uta e suwi tan insa sijelo. pipi poka ona o insa sin e suwi, o pana sama tawa pipi ante. esun sijelo mute li ante e telo: ona li kama sama ko. ni suwi o lon poki lili: lete li lape e kasi moku, la moku poki o ken awen e kulupu ale.\n\nko ni li suli mute tawa jan: pilin suwi wawa a li tan ona! ni la jan li alasa pakala open e tomo. pipi insa ale li kama sona, li tawa ona suli, li nena mute e sijelo jan kepeken palisa monsi. nena ni li utala a - taso ona li wile moli e kulupu jan, la kulupu pipi o mute suli nasa a. mute la jan li kama jo e ko tan ona moli.\n\npona la moli suli li lon ala tenpo ale. ma mute la jan li kama pali e tomo sin, li kama e kulupu pipi tawa ona. alasa ko li awen wile e pakala tomo… ni la jan o pali ante e ona! nasin ni li lon tomo sin mute: ijo poki li awen e lipu supa anu lipu sinpin. pipi li ken tawa insa, li ken awen e suwi lon lipu jan. jan alasa o weka taso e lipu tan insa poki, o weka ilo e ko tan selo lipu. nasin pona a! ni la pipi en jan kin li ken moku e suwi: ko la mute pona li lon!","filePath":"poki/plaintext/2026/05/ko-suwi-pipi.md","digest":"66d48fa7e5b54811","rendered":{"html":"<p><strong>seli sin</strong> li weka e lape tan ma mi. sina lon ma laso lon poka ma sama, la sina ken lukin e ante tenpo ni: soweli li kama tan lupa lape tawa sewi ma; akesi li weka tan anpa telo; kasi la palisa li pana sewi e kule e kili; insa linja ona li ken e tomo sin tawa waso kama.</p>\n<p>{{{sitelen “0037-nanpa-suwi/pipi-kule.png” “pipi pi ko suwi” “jan Ke Tami”}}}</p>\n<p>pipi kin li lon pali suli ni. ona lili li ken kama lon kulupu suli a, li awen alasa li awen pali lon ma ale. tenpo lili la kulupu wan li kama tawa poka mi, li kama wawa e wile sona; ona li pimeja li jelo, li sijelo lili li pali suli, li tawa musi lon kasi lon kon. nasin sona la nimi <em>Apis Mellifera</em> li tawa ona.</p>\n<p>pipi ni li sona pali e tomo lon kasi, anu lupa ma, anu ijo ante. ona li ni kepeken ijo ko: selo pipi la lupa lili li pana e ona. pipi li sijelo e ko kepeken noka mute tawa selo tomo. tomo ni li ken awen seli pona e kulupu ale, li ken poki tawa ijo moku ona; kin la pipi mama en pipi lili li lon insa. kulupu ale la meli wan li mama; ona taso li ken pana e pipi sin. pipi ante la mute suli li meli: ona o alasa o pali. mije li mute ala a: ona o unpa taso e mama ante.</p>\n<p>sijelo pipi li sike lili tu wan: ni li monsi, li insa, li lawa. pipi li meli, la palisa kiwen li lon monsi. pipi li pana e ni lon tenpo utala… taso ni li pakala moli e ona sama! sike insa la lipu lili li lon poka tu: ona li sama luka waso, li ken mu mu mu e sijelo ale tawa sewi. ni la luka li wile awen tawa mute a lon tenpo lili a, tan sinpin tawa monsi; tawa ni li pana anpa e kon lon nasin sike, la kon li awen sewi e pipi.</p>\n<p>lawa la sike lukin tu li lon, li suli wawa: pipi li ken lukin lili e poka monsi ona, kepeken tawa lawa ala! wawa ni li tan nasa: lon la lukin pipi li tu ala a. sike tu la selo li tan lipu lili mute. lipu lukin ni li ken e kule mute, e kule sin nasa a lon poka laso: pipi en jan ala li ken lukin e ona. pipi li lukin e kule ni lon kasi lili, la ona li kama pilin: telo suwi li lon insa!</p>\n<p>kule la kasi li toki e ni tawa pipi: uta pipi o pana e linja suli lon insa kasi. ni la pipi li ken moku e telo. taso moku li awen ala weka: lon tomo ona, la pipi li ken weka uta e suwi tan insa sijelo. pipi poka ona o insa sin e suwi, o pana sama tawa pipi ante. esun sijelo mute li ante e telo: ona li kama sama ko. ni suwi o lon poki lili: lete li lape e kasi moku, la moku poki o ken awen e kulupu ale.</p>\n<p>ko ni li suli mute tawa jan: pilin suwi wawa a li tan ona! ni la jan li alasa pakala open e tomo. pipi insa ale li kama sona, li tawa ona suli, li nena mute e sijelo jan kepeken palisa monsi. nena ni li utala a - taso ona li wile moli e kulupu jan, la kulupu pipi o mute suli nasa a. mute la jan li kama jo e ko tan ona moli.</p>\n<p>pona la moli suli li lon ala tenpo ale. ma mute la jan li kama pali e tomo sin, li kama e kulupu pipi tawa ona. alasa ko li awen wile e pakala tomo… ni la jan o pali ante e ona! nasin ni li lon tomo sin mute: ijo poki li awen e lipu supa anu lipu sinpin. pipi li ken tawa insa, li ken awen e suwi lon lipu jan. jan alasa o weka taso e lipu tan insa poki, o weka ilo e ko tan selo lipu. nasin pona a! ni la pipi en jan kin li ken moku e suwi: ko la mute pona li lon!</p>\n","metadata":{"headings":[],"localImagePaths":[],"remoteImagePaths":[],"frontmatter":{"title":"ko suwi pipi","description":null,"authors":["jan Tumu"],"proofreaders":null,"date":"2026-05-10T00:00:00.000Z","date-precision":"day","original":null,"tags":["sona"],"license":"CC BY-SA 4.0","sources":["https://liputenpo.org/lipu/nanpa-0037/","https://liputenpo.org/pdfs/0037suwi.pdf","https://github.com/lipu-tenpo/liputenpo.org/tree/main/content/md"],"archives":null,"preprocessing":null,"accessibility-notes":null,"notes":null},"imagePaths":[]}},"collection":"poki"}},"t/musi":{"prev":{"id":"2026/05/kalama-lili","data":{"title":"kalama lili","description":null,"authors":["jan Ulansisu"],"proofreaders":null,"date":"2026-05-10T00:00:00.000Z","date-precision":"day","original":null,"tags":["musi"],"license":"CC BY-SA 4.0","sources":["https://liputenpo.org/lipu/nanpa-0037/","https://liputenpo.org/pdfs/0037suwi.pdf","https://github.com/lipu-tenpo/liputenpo.org/tree/main/content/md"],"archives":null,"preprocessing":null,"accessibility-notes":null,"notes":null},"body":"pona a, \ntenpo pi suno open, \ntenpo pi kalama ala.\n\nmi taso li lape ala, \njan ante li lape awen.\n\ntelo wawa pimeja li pana e kon nena, \nkin ale li tawa ala.\n\ntaso \na! ike!\n\nmi kute e kalama tan tomo lape.\n\n*jan Ulansisu li pali e ni.*\n\n{{{sitelen \"0037-nanpa-suwi/kalama-lili-kule.png\" \"kalama lili - sitelen sitelen\" \"jan Ulansisu\"}}}","filePath":"poki/plaintext/2026/05/kalama-lili.md","digest":"11f10077e5604d7f","rendered":{"html":"<p>pona a,<br>\ntenpo pi suno open,<br>\ntenpo pi kalama ala.</p>\n<p>mi taso li lape ala,<br>\njan ante li lape awen.</p>\n<p>telo wawa pimeja li pana e kon nena,<br>\nkin ale li tawa ala.</p>\n<p>taso<br>\na! ike!</p>\n<p>mi kute e kalama tan tomo lape.</p>\n<p><em>jan Ulansisu li pali e ni.</em></p>\n<p>{{{sitelen “0037-nanpa-suwi/kalama-lili-kule.png” “kalama lili - sitelen sitelen” “jan Ulansisu”}}}</p>\n","metadata":{"headings":[],"localImagePaths":[],"remoteImagePaths":[],"frontmatter":{"title":"kalama lili","description":null,"authors":["jan Ulansisu"],"proofreaders":null,"date":"2026-05-10T00:00:00.000Z","date-precision":"day","original":null,"tags":["musi"],"license":"CC BY-SA 4.0","sources":["https://liputenpo.org/lipu/nanpa-0037/","https://liputenpo.org/pdfs/0037suwi.pdf","https://github.com/lipu-tenpo/liputenpo.org/tree/main/content/md"],"archives":null,"preprocessing":null,"accessibility-notes":null,"notes":null},"imagePaths":[]}},"collection":"poki"},"next":{"id":"2026/05/musi-lipu-pi-meli-pimeja","data":{"title":"musi lipu pi meli pimeja","description":null,"authors":["jan Esuwa"],"proofreaders":null,"date":"2026-05-10T00:00:00.000Z","date-precision":"day","original":null,"tags":["musi"],"license":"CC BY-SA 4.0","sources":["https://liputenpo.org/lipu/nanpa-0037/","https://liputenpo.org/pdfs/0037suwi.pdf","https://github.com/lipu-tenpo/liputenpo.org/tree/main/content/md"],"archives":null,"preprocessing":null,"accessibility-notes":null,"notes":null},"body":"{{{sitelen \"0037-nanpa-suwi/meli-pimeja-2-kule.png\" \"lipu\" \"jan Esuwa\"}}}\n\n### open\n\nmusi lipu pi meli pimeja (toki Inli la “Black Lady”) la, sina wile kama ala jo e lipu tan supa! tan seme? sina wile weka tan lipu pilin (♥️) tan lipu ilo pi meli lawa (Q♠️) a! musi ni li lon nasin ilo Winto lon tenpo pini. nimi ante pi musi ni li musi lipu pilin (toki Inli la “Hearts”). \nmusi ni li kepeken lipu Kanse. lipu li jo e kule (kasi: ♣️, ilo: ♠️, pilin: ♥️, kiwen: ♦️) e nanpa (A, K, Q, J, 10, 9, 8, 7, 6, 5, 4, 3, 2). musi ni la, lipu pi jan musi (Joker) li lon ala. jan tu tu li musi li lon nasin sike lon supa. ona li wile kama jo e nanpa pi lili mute. jan li sitelen e nanpa lon lipu ante.\n\n\n### sike\n\nopen sike la, jan wan li nasa e lipu ale. ona li pana e lipu luka luka tu wan (13) tawa jan ale tawa ona sama. jan ale li pana e lipu tu wan tawa jan ante.\n\n* sike nanpa wan (1) la, jan li pana tawa jan soto. \n* sike nanpa tu (2) la, jan li pana tawa jan teje. \n* sike nanpa tu wan (3) la, jan li pana tawa jan pi poka ante supa. \n* sike nanpa tu tu (4) la, jan li pana ala. \n* sike pana ni li awen sin lon sike kama.\n\njan pi lipu kasi nanpa tu (2♣️) o open. ona o pana e lipu ni tawa supa. jan soto li pana e lipu pi kule sama. ona li jo ala e lipu ni la, ona li ken pana e kule ante. lipu li lon supa la, sona ona o len ala. jan ale li pana e lipu wan tawa supa la, sike lili li pini. jan li pana e lipu sewi la, ona li kama jo e lipu ale tan supa. taso, lipu sewi li seme?\n\n* kule pi lipu sewi o sama kule open. \n* lipu sewi li jo e nanpa suli. lipu nanpa A li suli mute. lipu nanpa 2 li lili mute.\n\njan li kama jo e lipu tan supa la, ona o open e sike kama. \nopen sike la, jan li ken ala open kepeken lipu pilin (♥️). kule open li pilin ala la, jan li pana e lipu pilin la, jan li ken open kepeken lipu pilin. ni li kama lon la mi toki e ni: “pilin li pakala”. jan li jo e lipu pilin taso la, jan li ken open kepeken ona kin. \njan ale li jo ala e lipu lon luka la, sike li pini. jan li kama jo e lipu la, ona li lukin e ona li nanpa e lipu ona:\n\n* lipu pilin (♥️) li pana e nanpa wan (1). \n* lipu ilo pi meli lawa (Q♠️) li pana e nanpa luka luka tu wan (13). \n* jan wan li kama jo e nanpa mute luka wan (26) tan sike wan la, ona li kama jo e nanpa ni ala. ni la jan ale ante li kama jo e nanpa ni. tenpo ni li ken tan ni taso: jan wan li jo e lipu pilin ale e lipu ilo pi meli lawa. ni la mi toki e ni: “(mi) tawa mun”.\n\njan wan o sitelen e nanpa lon lipu. sike kama li open. musi li awen.\n\n### pini\n\njan li jo e nanpa ale (100) la, musi li pini. jan li jo e nanpa pi anpa mute la, ona li kama wawa.\n\n### mute jan ante\n\njan tu anu jan tu wan anu jan tu tu li ken musi. \njan tu wan la musi li ante lili. lipu kasi nanpa tu (2♣️) li lon ala. jan li jo e lipu kasi nanpa tu wan (3♣️) la, ona o open. tenpo ale la jan li jo e lipu pi mute sama lon open sike.\n\n* jan tu la, ona li jo e lipu mute luka wan (26). \n* jan tu wan la, ona li jo e lipu luka luka luka tu (17). \n* jan tu tu la, ona li jo e lipu luka luka tu wan (13). \n\n***\n\n¹ Windows \n² linja nimi lon lipu ni la, kon pi nimi “soto” li poka open \n³ linja nimi lon lipu ni la, kon pi nimi “teje” li poka pini","filePath":"poki/plaintext/2026/05/musi-lipu-pi-meli-pimeja.md","digest":"e08c2c24d1e8256f","rendered":{"html":"<p>{{{sitelen “0037-nanpa-suwi/meli-pimeja-2-kule.png” “lipu” “jan Esuwa”}}}</p>\n<h3 id=\"open\">open</h3>\n<p>musi lipu pi meli pimeja (toki Inli la “Black Lady”) la, sina wile kama ala jo e lipu tan supa! tan seme? sina wile weka tan lipu pilin (♥️) tan lipu ilo pi meli lawa (Q♠️) a! musi ni li lon nasin ilo Winto lon tenpo pini. nimi ante pi musi ni li musi lipu pilin (toki Inli la “Hearts”).<br>\nmusi ni li kepeken lipu Kanse. lipu li jo e kule (kasi: ♣️, ilo: ♠️, pilin: ♥️, kiwen: ♦️) e nanpa (A, K, Q, J, 10, 9, 8, 7, 6, 5, 4, 3, 2). musi ni la, lipu pi jan musi (Joker) li lon ala. jan tu tu li musi li lon nasin sike lon supa. ona li wile kama jo e nanpa pi lili mute. jan li sitelen e nanpa lon lipu ante.</p>\n<h3 id=\"sike\">sike</h3>\n<p>open sike la, jan wan li nasa e lipu ale. ona li pana e lipu luka luka tu wan (13) tawa jan ale tawa ona sama. jan ale li pana e lipu tu wan tawa jan ante.</p>\n<ul>\n<li>sike nanpa wan (1) la, jan li pana tawa jan soto.</li>\n<li>sike nanpa tu (2) la, jan li pana tawa jan teje.</li>\n<li>sike nanpa tu wan (3) la, jan li pana tawa jan pi poka ante supa.</li>\n<li>sike nanpa tu tu (4) la, jan li pana ala.</li>\n<li>sike pana ni li awen sin lon sike kama.</li>\n</ul>\n<p>jan pi lipu kasi nanpa tu (2♣️) o open. ona o pana e lipu ni tawa supa. jan soto li pana e lipu pi kule sama. ona li jo ala e lipu ni la, ona li ken pana e kule ante. lipu li lon supa la, sona ona o len ala. jan ale li pana e lipu wan tawa supa la, sike lili li pini. jan li pana e lipu sewi la, ona li kama jo e lipu ale tan supa. taso, lipu sewi li seme?</p>\n<ul>\n<li>kule pi lipu sewi o sama kule open.</li>\n<li>lipu sewi li jo e nanpa suli. lipu nanpa A li suli mute. lipu nanpa 2 li lili mute.</li>\n</ul>\n<p>jan li kama jo e lipu tan supa la, ona o open e sike kama.<br>\nopen sike la, jan li ken ala open kepeken lipu pilin (♥️). kule open li pilin ala la, jan li pana e lipu pilin la, jan li ken open kepeken lipu pilin. ni li kama lon la mi toki e ni: “pilin li pakala”. jan li jo e lipu pilin taso la, jan li ken open kepeken ona kin.<br>\njan ale li jo ala e lipu lon luka la, sike li pini. jan li kama jo e lipu la, ona li lukin e ona li nanpa e lipu ona:</p>\n<ul>\n<li>lipu pilin (♥️) li pana e nanpa wan (1).</li>\n<li>lipu ilo pi meli lawa (Q♠️) li pana e nanpa luka luka tu wan (13).</li>\n<li>jan wan li kama jo e nanpa mute luka wan (26) tan sike wan la, ona li kama jo e nanpa ni ala. ni la jan ale ante li kama jo e nanpa ni. tenpo ni li ken tan ni taso: jan wan li jo e lipu pilin ale e lipu ilo pi meli lawa. ni la mi toki e ni: “(mi) tawa mun”.</li>\n</ul>\n<p>jan wan o sitelen e nanpa lon lipu. sike kama li open. musi li awen.</p>\n<h3 id=\"pini\">pini</h3>\n<p>jan li jo e nanpa ale (100) la, musi li pini. jan li jo e nanpa pi anpa mute la, ona li kama wawa.</p>\n<h3 id=\"mute-jan-ante\">mute jan ante</h3>\n<p>jan tu anu jan tu wan anu jan tu tu li ken musi.<br>\njan tu wan la musi li ante lili. lipu kasi nanpa tu (2♣️) li lon ala. jan li jo e lipu kasi nanpa tu wan (3♣️) la, ona o open. tenpo ale la jan li jo e lipu pi mute sama lon open sike.</p>\n<ul>\n<li>jan tu la, ona li jo e lipu mute luka wan (26).</li>\n<li>jan tu wan la, ona li jo e lipu luka luka luka tu (17).</li>\n<li>jan tu tu la, ona li jo e lipu luka luka tu wan (13).</li>\n</ul>\n<hr>\n<p>¹ Windows<br>\n² linja nimi lon lipu ni la, kon pi nimi “soto” li poka open<br>\n³ linja nimi lon lipu ni la, kon pi nimi “teje” li poka pini</p>\n","metadata":{"headings":[{"depth":3,"slug":"open","text":"open"},{"depth":3,"slug":"sike","text":"sike"},{"depth":3,"slug":"pini","text":"pini"},{"depth":3,"slug":"mute-jan-ante","text":"mute jan ante"}],"localImagePaths":[],"remoteImagePaths":[],"frontmatter":{"title":"musi lipu pi meli pimeja","description":null,"authors":["jan Esuwa"],"proofreaders":null,"date":"2026-05-10T00:00:00.000Z","date-precision":"day","original":null,"tags":["musi"],"license":"CC BY-SA 4.0","sources":["https://liputenpo.org/lipu/nanpa-0037/","https://liputenpo.org/pdfs/0037suwi.pdf","https://github.com/lipu-tenpo/liputenpo.org/tree/main/content/md"],"archives":null,"preprocessing":null,"accessibility-notes":null,"notes":null},"imagePaths":[]}},"collection":"poki"}},"a/jan_Ke_Tami":{"prev":{"id":"2026/08/mi-ken-pakala-e-kiwen-pi-wawa-nanpa-wan","data":{"title":"mi ken pakala e kiwen pi wawa nanpa wan","description":null,"authors":["jan Ke Tami"],"proofreaders":null,"date":"2026-08-26T00:00:00.000Z","date-precision":"day","original":null,"tags":["sona"],"license":"CC BY-SA 4.0","sources":["https://liputenpo.org/lipu/nanpa-0038/","https://liputenpo.org/pdfs/0038pakala.pdf","https://github.com/lipu-tenpo/liputenpo.org/tree/main/content/md"],"archives":null,"preprocessing":null,"accessibility-notes":null,"notes":null},"body":"{{{sitelen \"0038-nanpa-pakala/kiwen-kiwen-kule.png\" \"kiwen kiwen\" \"jan Ke Tami\"}}}\n\no lon ma. o lukin e kiwen lon ma. o jo e kiwen. ona li pona tawa lukin la, sina wile awen e ona. taso sina ken ala ken awen e ona lon tenpo suli? sina pana e ona tawa poki sina la, ona li kama ala kama pakala? \nkiwen li kiwen - sina wile pakala e ona la, ni li wile e wawa. taso pakala li ken, li ken lon kiwen ale a. ni la, sina ken wile sona: kiwen seme li wawa a lon kiwen ale? kiwen ante li pakala mute la kiwen seme li pakala lili?\n\na, nasin pakala mute li lon la, nasin wawa mute li lon. \nmi ken pakala e kiwen kepeken seli. kiwen li awen kiwen lon seli li awen wan lon seli wawa la mi ken ala pana e seli ale tawa pakala kiwen.\n\nni la, mi o pakala e kiwen kepeken kiwen ante. ni la, mi ken sona: kiwen seme li awen lon tenpo suli? mi pana e kiwen pona wan tawa poki la, kiwen ante kin li lon poki la, kiwen seme li kama ala pakala?\n\nmi tawa wawa e kiwen wan tawa kiwen ante. kiwen tu la, kiwen wan li kama pakala la kiwen pi pakala ala li wawa tawa kiwen pakala. \na. taso nasa li lon nasin pakala ni. mi pana e kiwen wan tawa sike ko wan la ko li ken wawa suli li kama ala pakala. taso mi wile sona e wawa kiwen, e wawa pi nasin kiwen. kiwen seme li kiwen a.\n\npona la, nasin ante li lon. \nmi kama e kiwen wan lon kiwen ante. mi anpa e kiwen sewi lon selo pi kiwen anpa. kiwen anpa li pakala la, kiwen sewi li wawa tawa kiwen anpa. \nmi awen tawa e kiwen lon kiwen ante la mi kama sona e kiwen pi wawa suli lon kiwen ale. kiwen ni li seme?\n\nona li ken suwi tawa lukin - taso mi kama jo e ona lon ma la suwi ni li wile e pali: suno li tawa insa ona lon sinpin la, monsi la, kiwen li ken pana sin e suno lon nasin musi. suno walo li ken kama tu anu mute, li tawa poka ante. nasin suno li namako lon ni. \njan li kama ala lukin e kiwen ni lon ma lon tenpo mute. ni la ona li mani. \nkiwen ma ante la, kiwen ni li wawa lon ijo tu. wawa nanpa wan la kiwen ni li ken pakala e selo pi kiwen ante. wawa nanpa tu la, seli li kama lon kiwen ni la, kiwen li pana sin e seli kepeken tenpo lili a. jan li wile suli e wawa ni tu la, ona li ken pali e kiwen sin. taso ma la, kiwen wan taso li wawa nanpa wan lon ni tu.\n\na, taso kin la, o sona e nasin pakala tu lon ona. \nnanpa wan la, mi tawa wawa e ilo kiwen tawa kiwen ni pi wawa suli la, ona li pakala. kiwen li tawa lon selo pi kiwen wawa la, ona li pakala ala. taso ilo mi li tawa wawa la kiwen li kama pakala. \nnanpa tu la, kiwen wawa li tawa lon kiwen pi wawa sama la, kiwen ni tu li ken pakala. \nwawa kiwen li awen ala e kiwen wawa.\n\no lon ma. o jo e kiwen tan ma. kiwen o pona tawa lukin sina. sina wile ala pakala e ona la - a, sina wile ala pakala e ona la, o pana e kiwen wan taso tawa poki sina.","filePath":"poki/plaintext/2026/08/mi-ken-pakala-e-kiwen-pi-wawa-nanpa-wan.md","digest":"f4a7315aff354df5","rendered":{"html":"<p>{{{sitelen “0038-nanpa-pakala/kiwen-kiwen-kule.png” “kiwen kiwen” “jan Ke Tami”}}}</p>\n<p>o lon ma. o lukin e kiwen lon ma. o jo e kiwen. ona li pona tawa lukin la, sina wile awen e ona. taso sina ken ala ken awen e ona lon tenpo suli? sina pana e ona tawa poki sina la, ona li kama ala kama pakala?<br>\nkiwen li kiwen - sina wile pakala e ona la, ni li wile e wawa. taso pakala li ken, li ken lon kiwen ale a. ni la, sina ken wile sona: kiwen seme li wawa a lon kiwen ale? kiwen ante li pakala mute la kiwen seme li pakala lili?</p>\n<p>a, nasin pakala mute li lon la, nasin wawa mute li lon.<br>\nmi ken pakala e kiwen kepeken seli. kiwen li awen kiwen lon seli li awen wan lon seli wawa la mi ken ala pana e seli ale tawa pakala kiwen.</p>\n<p>ni la, mi o pakala e kiwen kepeken kiwen ante. ni la, mi ken sona: kiwen seme li awen lon tenpo suli? mi pana e kiwen pona wan tawa poki la, kiwen ante kin li lon poki la, kiwen seme li kama ala pakala?</p>\n<p>mi tawa wawa e kiwen wan tawa kiwen ante. kiwen tu la, kiwen wan li kama pakala la kiwen pi pakala ala li wawa tawa kiwen pakala.<br>\na. taso nasa li lon nasin pakala ni. mi pana e kiwen wan tawa sike ko wan la ko li ken wawa suli li kama ala pakala. taso mi wile sona e wawa kiwen, e wawa pi nasin kiwen. kiwen seme li kiwen a.</p>\n<p>pona la, nasin ante li lon.<br>\nmi kama e kiwen wan lon kiwen ante. mi anpa e kiwen sewi lon selo pi kiwen anpa. kiwen anpa li pakala la, kiwen sewi li wawa tawa kiwen anpa.<br>\nmi awen tawa e kiwen lon kiwen ante la mi kama sona e kiwen pi wawa suli lon kiwen ale. kiwen ni li seme?</p>\n<p>ona li ken suwi tawa lukin - taso mi kama jo e ona lon ma la suwi ni li wile e pali: suno li tawa insa ona lon sinpin la, monsi la, kiwen li ken pana sin e suno lon nasin musi. suno walo li ken kama tu anu mute, li tawa poka ante. nasin suno li namako lon ni.<br>\njan li kama ala lukin e kiwen ni lon ma lon tenpo mute. ni la ona li mani.<br>\nkiwen ma ante la, kiwen ni li wawa lon ijo tu. wawa nanpa wan la kiwen ni li ken pakala e selo pi kiwen ante. wawa nanpa tu la, seli li kama lon kiwen ni la, kiwen li pana sin e seli kepeken tenpo lili a. jan li wile suli e wawa ni tu la, ona li ken pali e kiwen sin. taso ma la, kiwen wan taso li wawa nanpa wan lon ni tu.</p>\n<p>a, taso kin la, o sona e nasin pakala tu lon ona.<br>\nnanpa wan la, mi tawa wawa e ilo kiwen tawa kiwen ni pi wawa suli la, ona li pakala. kiwen li tawa lon selo pi kiwen wawa la, ona li pakala ala. taso ilo mi li tawa wawa la kiwen li kama pakala.<br>\nnanpa tu la, kiwen wawa li tawa lon kiwen pi wawa sama la, kiwen ni tu li ken pakala.<br>\nwawa kiwen li awen ala e kiwen wawa.</p>\n<p>o lon ma. o jo e kiwen tan ma. kiwen o pona tawa lukin sina. sina wile ala pakala e ona la - a, sina wile ala pakala e ona la, o pana e kiwen wan taso tawa poki sina.</p>\n","metadata":{"headings":[],"localImagePaths":[],"remoteImagePaths":[],"frontmatter":{"title":"mi ken pakala e kiwen pi wawa nanpa wan","description":null,"authors":["jan Ke Tami"],"proofreaders":null,"date":"2026-08-26T00:00:00.000Z","date-precision":"day","original":null,"tags":["sona"],"license":"CC BY-SA 4.0","sources":["https://liputenpo.org/lipu/nanpa-0038/","https://liputenpo.org/pdfs/0038pakala.pdf","https://github.com/lipu-tenpo/liputenpo.org/tree/main/content/md"],"archives":null,"preprocessing":null,"accessibility-notes":null,"notes":null},"imagePaths":[]}},"collection":"poki"},"next":{"id":"2026/05/ma-ante-la-jan-li-pana-pona-tawa-mama-lon-tenpo-ante","data":{"title":"ma ante la jan li pana pona tawa mama lon tenpo ante","description":null,"authors":["jan Ke Tami"],"proofreaders":null,"date":"2026-05-10T00:00:00.000Z","date-precision":"day","original":null,"tags":["sona"],"license":"CC BY-SA 4.0","sources":["https://liputenpo.org/lipu/nanpa-0037/","https://liputenpo.org/pdfs/0037suwi.pdf","https://github.com/lipu-tenpo/liputenpo.org/tree/main/content/md"],"archives":null,"preprocessing":null,"accessibility-notes":null,"notes":null},"body":"{{{sitelen \"0037-nanpa-suwi/suwi-mama-kule.jpg\" \"moku mama\" \"jan Alonola\"}}}\n\ntomo mi li lon ma wan. taso mi en mama mi li tan ma ante. ma tu li lon poka la, ijo mute li sama a. taso lon tenpo mun nanpa luka la, ijo wan li ante a. ona li ijo lili taso, taso mi sona e nasa ni lon sike ale. tenpo nanpa luka li kama sin la, mi en mama mi li toki sama e ijo: “a, tenpo mama li kama” - “a, taso ona li tenpo mama pi ma seme: ma ni anu ma poka?” kulupu ma la, mi o pana e ijo tawa mama lon tenpo suno mama. taso tenpo mama li lon open pi tenpo mun lon ma pi tomo mi, li lon pini pi tenpo mun lon ma poka. ni la mi sona pona ala e nasin la, mi kama pana ala. \n\nmi kama sona: ma mute la, tenpo mama li lon tenpo ante. tenpo mama wan ala kin li lon. tenpo wan li tawa mama meli, tenpo ante li tawa mama mije, tenpo pi mama mama kin li lon. \nmi kama sona e nasa ante: tenpo mama li kama tenpo esun. jan Ene Sewe[^1] li kama e tenpo mama lon ma Juwese la, ma ante li kama wile sama. mama pi jan ni li moli la, jan li wile awen e mama lon pilin lon sona. ona li open e tenpo mama lon tomo pi kulupu suli. ona li toki mute mute tawa jan pi mute suli la, lawa pi ma Juwese li kama e tenpo mama tawa ma Juwese. taso ni la, kulupu esun li esun e lipu pi tenpo mama, e kasi suwi. mani li tawa jan esun li tawa kulupu esun, li tawa ala jan Ene Sewe. ona li utala e ni, li kama wile pini e tenpo mama. tenpo mama li tenpo olin taso ala, li tenpo utala kin, li tenpo esun kin.\n\ntenpo mama li awen nasa tawa mi. lon la, mi wile pana e ijo tawa mama. mi pali e pona lon pakala pi tomo mama lon tenpo poka. taso mi ni lon tenpo mute. mi o pana e seme tawa mama olin mi?\n\n[^1]: Anna Jarvis","filePath":"poki/plaintext/2026/05/ma-ante-la-jan-li-pana-pona-tawa-mama-lon-tenpo-ante.md","digest":"27bff978fa3d2d52","rendered":{"html":"<p>{{{sitelen “0037-nanpa-suwi/suwi-mama-kule.jpg” “moku mama” “jan Alonola”}}}</p>\n<p>tomo mi li lon ma wan. taso mi en mama mi li tan ma ante. ma tu li lon poka la, ijo mute li sama a. taso lon tenpo mun nanpa luka la, ijo wan li ante a. ona li ijo lili taso, taso mi sona e nasa ni lon sike ale. tenpo nanpa luka li kama sin la, mi en mama mi li toki sama e ijo: “a, tenpo mama li kama” - “a, taso ona li tenpo mama pi ma seme: ma ni anu ma poka?” kulupu ma la, mi o pana e ijo tawa mama lon tenpo suno mama. taso tenpo mama li lon open pi tenpo mun lon ma pi tomo mi, li lon pini pi tenpo mun lon ma poka. ni la mi sona pona ala e nasin la, mi kama pana ala.</p>\n<p>mi kama sona: ma mute la, tenpo mama li lon tenpo ante. tenpo mama wan ala kin li lon. tenpo wan li tawa mama meli, tenpo ante li tawa mama mije, tenpo pi mama mama kin li lon.<br>\nmi kama sona e nasa ante: tenpo mama li kama tenpo esun. jan Ene Sewe<sup><a href=\"#user-content-fn-1\" id=\"user-content-fnref-1\" data-footnote-ref aria-describedby=\"footnote-label\">1</a></sup> li kama e tenpo mama lon ma Juwese la, ma ante li kama wile sama. mama pi jan ni li moli la, jan li wile awen e mama lon pilin lon sona. ona li open e tenpo mama lon tomo pi kulupu suli. ona li toki mute mute tawa jan pi mute suli la, lawa pi ma Juwese li kama e tenpo mama tawa ma Juwese. taso ni la, kulupu esun li esun e lipu pi tenpo mama, e kasi suwi. mani li tawa jan esun li tawa kulupu esun, li tawa ala jan Ene Sewe. ona li utala e ni, li kama wile pini e tenpo mama. tenpo mama li tenpo olin taso ala, li tenpo utala kin, li tenpo esun kin.</p>\n<p>tenpo mama li awen nasa tawa mi. lon la, mi wile pana e ijo tawa mama. mi pali e pona lon pakala pi tomo mama lon tenpo poka. taso mi ni lon tenpo mute. mi o pana e seme tawa mama olin mi?</p>\n<section data-footnotes class=\"footnotes\"><h2 class=\"sr-only\" id=\"footnote-label\">Footnotes</h2>\n<ol>\n<li id=\"user-content-fn-1\">\n<p>Anna Jarvis <a href=\"#user-content-fnref-1\" data-footnote-backref=\"\" aria-label=\"Back to reference 1\" class=\"data-footnote-backref\">↩</a></p>\n</li>\n</ol>\n</section>\n","metadata":{"headings":[{"depth":2,"slug":"footnote-label","text":"Footnotes"}],"localImagePaths":[],"remoteImagePaths":[],"frontmatter":{"title":"ma ante la jan li pana pona tawa mama lon tenpo ante","description":null,"authors":["jan Ke Tami"],"proofreaders":null,"date":"2026-05-10T00:00:00.000Z","date-precision":"day","original":null,"tags":["sona"],"license":"CC BY-SA 4.0","sources":["https://liputenpo.org/lipu/nanpa-0037/","https://liputenpo.org/pdfs/0037suwi.pdf","https://github.com/lipu-tenpo/liputenpo.org/tree/main/content/md"],"archives":null,"preprocessing":null,"accessibility-notes":null,"notes":null},"imagePaths":[]}},"collection":"poki"}}}Indexfrom lipu tenpo nanpa suwimusiby jan Ke Tami{{{sitelen “0037-nanpa-suwi/kijetesantakalu36.png” “kijetesantakalu o comic” “jan Ke Tami”}}}